گور یا گورخر ایرانی – گونه‌ای زیبا و نادر

گور ایرانی یا گورخر، گوراسب و یا خردشتی گونه‌ای از گورخر آسیایی با نام علمی Equus hemionus است. این پستاندار بزرگ متعلق به اسب‌سانان و بومی بیابان‌های سوریه، ایران، هند و تبت است. نسل این جانور جز در ایران، در تمامی کشورهایی که روزی پراکندگی داشته منقرض شده. آخرین بازمانده آن‌ها در دو جمعیت مجزا یکی در انتهای شمالی بیابان مرکزی ایران در «پارک ملی توران» و دیگری در انتهای جنوبی آن «منطقه حفاظت شده بهرام گور» پراکندگی دارند. از گورخر آسیایی در سومر باستان برای کشیدن ارابه استفاده می‌کردند.

این نمایش پرده‌ای نیاز به جاوااسکریپت دارد.

این گونه نادر دارای بدنی به طول حدودن ۱.۲ متر است. نسبت به الاغ شباهت بیشتری با اسب دارد. این جانور نسبت به اسب دارای پاهای کوتاه‌تری است و رنگش نسبت به فصل تغییر می‌کند. رنگ پشت، زرد متمایل به نارنجی است و پایین بدن، پهلو‌ها و کفل‌ها سفید متمایل به زرد است. یال سیاه رنگی بر روی گردن و نوار قهوه‌ای تیره‌ای در پشت دارد که تا دم ادامه می‌یابد. گاهی اوقات رنگ نر‌ها کمی نارنجی‌تر از ماده‌ها به نظر می‌رسد.

این گونه زیبا در لیست IUCN جزو گونه‌های در معرض خطر قرار گرفته است.

منابع:

۱- گورخر ایرانی در بهرام گور افزایش یافت

۲- گور ایرانی

۳- گور یا گورخر ایرانی

با علم پیشینیان تخت جمشید را محافظت کنیم

آبراههای تخت جمشید براستی یکی از شگفتیهای مهندسی در این بناست که تا مدتی پیش چیز زیادی درباره آن‌ها نمی‌دانستیم. یکی از ویژگیهای این آبراهه‌ها این است که گذشتگان با روش‌های  مهندسی خاص خود تدابیری اندیشیده بودند که آب بدون گل و لای از کانال خارج گردد. این آبراهه‌ها بیش از ۲ کیلومتر درازا دارند. هخامنشیان در برخی از قسمت‌ها صخره را تا ۹ متر تراش داده و پائین رفته‌اند و در بخش‌هایی نیز با افزودن سنگ‌های غول پیکر توانسته‌اند به شیب مورد نظر دست یابند. در این سال‌ها مرتب شاهد جمع شدن آب در تخت جمشید و کاخهای کم ارتفاع‌تر بودیم. امروز کار‌شناسان بر اینباورند که با لایروبی دوباره این آبراهه‌ها برای همیشه این مشکل حل خواهد شد. امیدوارم اینبار به کمک علم پیشینیان به داد این بنا برسیم تا از تخریب آن جلوگیری شود.

این نمایش پرده‌ای نیاز به جاوااسکریپت دارد.

عکس تاریخی معمار دانمارکی از آرامگاه «ارسلان جاذب»، سردار غزنوی و سازنده آرامگاه فردوسی

ارسلان جاذب از سرداران سپاه و فرماراوای توس در دوران حکومت سلطان محمود غزنوی بود. محمود در سال ۹۹۷ میلادی بر تخت پادشاهی امپراتوری غزنوی نشست و در دوران او این سلسله به اوج شکوفایی و قدرت نظامی، فرهنگی و اقتصادی رسید و گستره فرامروایی او از سمرقند تا کردستان و از دریای خزر تا یمن را پوشش می‌داد. با اسکان یافتن قبایل ترکمان در شرق خراسان، محمود غزنوی سردار سر‌شناس خود را در توس مستقر کرد تا در صورت لزوم به مقابله با ترکمانان بپردازد. اهمیت این موضوع در سال‌های بعد و در زمانی که همین ترکمانان با مغلوب کردن غزنویان امپراتوری بزرگ سلجوقی را پایه نهادند روشن گردید. ارسلان علاقه فراوانی به حکیم توس و شاهنامه بزرگ او داشت و اولین آرامگاه او را بر مزارش در توس بنا کرد.
آرامگاه ارسلان جاذب، از ابنیه تاریخی شهر مشهد در جنوب دشت توس و در منطقه «سنگ بست» واقع شده است. این منطقه که با شهر مشهد فاصله چندانی ندارد در دوره غزنوی محل برخورد شاهراه‌های تجاری نیشابور به مروستان و هرات به توس بود. ارسلان جاذب در این منطقه کاروان سرایی ساخت که پس از مرگش در همانجا به خاک سپرده شد. بنای آرامگاه از آجر ساخته شده و تزئینات خارجی چندانی ندارد اما داخل آن با نقوش رنگین هندسی و گچ بری تزئین شده است و سبک آن حکایت از تاثیر مذهب و فرهنگ بودایی دارد که با فتح هندوستان توسط غزنویان به به فلات ایران راه یافت.
«هانز مونک هنسن» معمار و پروفسور دانمارکی در سال ۱۹۲۹ میلادی‌ زاده شد، او در دوران فعالیت خود پروژه‌های معماری فراوانی را کشورهای مختلف از جمله ایران مدیریت نمود. او در سال ۱۳۳۲ خورشیدی به مدت هفت سال به ایران سفر کرد و یک استودیو معماری را در تهران دایر نمود. او در این مدت علاوه بر مدیریت پروژه‌های معماری تحقیقات گسترده‌ای پیرامون معماری ایرانی و تاریخ آن انجام داد و پس یک اقامت سه ساله در بیروت با بازگشت به دانمارک در دانشگاه کپنهاگ آغاز به تدریس نمود. از او تصاویر تاریخی بسیاری از آثار به جا مانده از معماران ایرانی در سده‌های مختلف به جا مانده است.

منبع تصویر: وبگاه مجموعه هنر داوید – دانمارک

روستای مصر، مصری کوچک در وسط ایران

روستای کویری مصر در استان اصفهان واقع شده است. در ۴۵ کیلومتری شرق شهرستان جندق و در ۳۰ کیلومتری شمال شهرستان خور از توابع استان اصفهان.
جمعیت روستا حدود ۱۲۰ نفر است. در نگاه اول این روستا انسان را به یاد صحراهای آفریقا می‌اندازد. محصولات این روستا زعفران و گندم می‌باشد. از دیدنیهای اطراف این روستا می‌توان به چال سلکتون، نیزارمصر، دریاچه نمک سلکتون، تخت عباسی، تخت عروس و رملهای ماسه‌ای اطراف روستا اشاره کرد. در واقع این نشان دهنده تنوع و وسعت این مرزو بوم است. ایران سرزمینی است که در آن همه رنگ‌ها و آب و هوا‌ها را می‌توان یافت.‌ای کاش بجای سرمایه گذاری در رمل‌ها و کویرهای دوبی و امارات و بوجود آوردن تورهای تفریحی که با خود میلیون‌ها دلار پول از همه جا سرازیر کرده اندکی در فکر سرزمین مادری خود و مردمان آن بودیم. اگر یک صدم آنچنان سرمایه‌هایی در ایران عزیزمان صرف می‌شد شاید علاوه بر انتقال فرهنگ و رشد توریسم در کشورمان، فقر در این مناطق هم ریشه کن می‌شد.

این نمایش پرده‌ای نیاز به جاوااسکریپت دارد.

آبشار آتشگاه، آبشار مینیاتوری

آبشار آتشگاه در شهر لردگان استان چهار محال و بختیاری واقع شده است. آتشگاه در دره زیبایی واقع شده واطراف آن بسیار سرسبز است . در بعضی از نقاط برای بازدید نیازبه استفاده از وسائل کوهنوردی است. این آبشار در ۱۹۰ کیلومتری شهرکرد واقع شده و در یک مسیر ۲ کیلومتری ۱۶ ابشار بسیار زیبا ایجاد کرده است.

این نمایش پرده‌ای نیاز به جاوااسکریپت دارد.

کلیسای «سورپ سرکیس» شهرستان خوی در آذربایجان غربی

کلیسای «سورپ سرکیس» در استان آذربایجان غربی، شهرستان «خوی» و در محله‌ای قدیمی­ به نام «امامزاده» ‌ قرار دارد. پیشینه ساختمان این کلیسا با توجه به کاوش­‌ها و بررسی­‌های انجام شده پیرامون سده­های چهارم تا نهم میلادی تخمین زده شده است اما تعمیراتی اساسی دردوره صفویه بر روی آن انجام شده که شکل کنونی کلیسا حاصل آن است.
شکل‌ خارجی‌ کلیسا چهارگوشی به درازای ۳۲، پهنای ۱۸ و بلندی ۶ متر است که بر شش ستون سنگی بنا شده است. پلان کلیسا پیرو پلان­‌های نیایشگاه­‌های ایرانی بوده و دارای دو ورودی از جنوب و غرب می‌باشد. تقریبا دو پنجم دیوارهای بنا سنگ چین و بخش بالایی آن آجرچینی هستند. این کلیسا کارکرد آیینی خود را از دست داده و اکنون تنها یک مکان باستانی به شمار می‌­آید.

این نمایش پرده‌ای نیاز به جاوااسکریپت دارد.

مجموعه تاریخی بازار اردبیل

بازار اردبیل مجموعه‌ای تاریخی در شهر اردبیل است که علاوه بر بازار شامل مسجد، حمام و تیمچه است. این مجموع در مرکز شهر اردبیل واقع شده است و پیشینه‌ای نزدیک به هزار سال دارد. بنای فعلی بازار در دوره‌های صفوی و زندیه بر روی باقیمانده‌های بازار قدیمی ساخته شده و در عصر قاجار تکمیل گردیده است. بازار اردبیل در دوره صفوی و به خصوص دوران حکومت شاه تهماسب اول صفوی به اوج رونق خود رسید. سقف بنای اصلی بازار از طاق‌های جناقی و گنبد تشکیل شده و روشنایی آن از روزانه‌هایی در بالای گنبد‌ها تأمین می‌شود.

این نمایش پرده‌ای نیاز به جاوااسکریپت دارد.